عوامل مؤثر در سرعت واکنش های شیمیایی

     سرعت یک واکنش بستگی به :ماهیت ( نوع ) واکنش دهنده ها ، حالت فیزیکی ، غلظت ، دما و کاتالیزگر دارد. از پنج عامل ذکر شده ، تأثیر ماهیت واکنش دهنده از عوامل دیگر بیشتر و مهم تر است.

    عوامل مؤثر بر تغییر سرعت واکنش های شیمیایی

     حالت فیزیکی و غلظت واکنش دهنده ها ، دمای محیط واکنش و  کاتالیزگر تأثیر زیادی در تغییر سرعت واکنش های شیمیایی دارند.

     حالت فیزیکی

   برای انجام یک واکنش باید واکنش دهنده ها در مجاورت یک دیگر قرار گیرند یا به عبارت دیگر ذرات واکنش دهنده باید در تماس با یک دیگر باشند .هرچه تماس بین ذرات واکنش دهنده بیشتر باشد واکنش سریعتر صورت می گیرد. بنابراین می توانیم نتیجه بگیریم که اگر واکنش دهنده ها در یک فاز باشند ، مثلاً همگی گاز ویا محلول در آب باشند ، واکنش با سرعت بیشتری صورت می گیرد. و در مورد مواد جامد، هرچه ذرات کوچکتر باشند سطح تماس بین ذرات واکنش دهنده بیشتر شده و واکنش سریعتر صورت می گیرد.

   غلظت

  در یک واکنش شیمیایی هرچه تعداد برخورد بین ذرات واکنش دهنده در واحد حجم بیشتر باشد واکنش با سرعت بیشتری صورت می گیرد. بنابراین با تغییر غلظت تعداد برخوردها تغییر کرده سرعت واکنش نیز تغییر       می کند.

    دما

   هرچه شدت برخورد بین ذرات واکنش دهنده بیشتر باشد سرعت واکنش بیشتر است . با افزایش دما انرژی جنبشی ذرات واکنش دهنده بیشتر شده در نتیجه شدت برخوردها بیشتر شده و سرعت واکنش افزایش      می یابد. دما یکی از مهم ترین عوامل مؤثر در واکنش های شیمیایی است.

   کاتالیزگر

  هر واکنشی برای شروع نیاز به یک حداقل انرژی دارد ، که از آن به عنوان انرژی فعال سازی یاد می شود. هر چه  انرژی فعال سازی یک واکنش بیشتر باشد ، سرعت آن واکنش کمتر است.

  کاتالیزگر ، ماده ای است که می تواند واکنش را از مسیری پیش ببرد ، که انرژی فعال سازی واکنش تغییر کند . و با تغییر انرژی فعال سازی ، سرعت واکنش نیز تغییر می کند. 

  برای درک بهتر مطالب فوق بر روی لینک های زیر کلیک کنید.

بررسی اثر غلظت ، اندازه ذرات  و دما بر روی سرعت واکنش ها

در اثر واکنش سدیم تیوسولفات با هیدرو کلریک اسید ، گوگرد کلوئیدی تولید می شود که باعث کدر شدن محلول واکنش می شود . برای برررسی عوامل مؤثر در سرعت واکنش ها می توانیم از این واکنش استفاده کنیم .به این ترتیب که علامت ضربدر در زیر ظرف واکنش قرار می دهیم و با تغییر غلظت مواد واکنش دهنده و یا دمای محیط واکنش ، زمان ناپدید شدن علامت ضربدر را اندازه گیری می کنیم. هر چه این زمان کوتاه تر باشد سرعت واکنش بیشتر است. در لینک زیر با تغییر غلظت سدیم تیوسولفات و یا هیدروکلریک اسید و یا تغییر دما زمان ناپدید شدن علامت ضربدر را اندازه گیری کنید و  سرعت واکنش را بررسی کنید.

بررسی اثر غلظت ودما بر روی سرعت واکنش سدیم تیوسولفات با هیدرو کلریک اسید


 

نوشته شده توسط گروه شیمی در دوشنبه بیست و نهم آذر 1389 ساعت 20:39 موضوع | لینک ثابت